Kleinschalige instellingen, toekomst voor de langdurige zorg?
(Lost in translation - 2007)
Zeeuwse Gronden is als GGz instelling min of meer ‘toevallig’ ontstaan – vanuit een wisselwerking
tussen ouders, hulpverleners, de collega GGz instelling, woningbouwvereniging en mensen uit alle
geledingen van de samenleving (politici, gemeentebestuurders, mensen uit bedrijfsleven). De
afgelopen jaren komt Zeeuwse Gronden naar voren als een goed voorbeeld van geïntegreerde zorg,
voor mensen met een ernstige psychiatrische aandoening, waarbij het wonen centraal staat. Een
belangrijke vraag is of Zeeuwse Gronden, met een eigen, unieke, historische ontwikkeling – als
voorbeeld kan dienen voor de ontwikkeling van soortgelijke initiatieven elders in het land. Hierbij zijn
een aantal aandachtspunten en knelpunten te formuleren.
- We hebben er bewust voor gekozen zelf zorg te leveren. Dit betekent dat een erkenning
noodzakelijk is voor ondersteunende woonbegeleiding, behandeling en kleinschalig verblijf.
De ontwikkeling naar een zelfstandige GGz organisatie is niet vanzelfsprekend. Groot
voordeel is echter dat de kwaliteit van zorg goed bewaakt kan worden, dat er sprake is van
lagere overheadkosten, wat de directe zorg van cliënten ten goede komt, en dat de zorg en het
gedachtegoed voor de specifieke doelgroep behouden blijft.
- Financiering van een instelling is niet meer van deze tijd. (Hoewel grote GGz instellingen in
de praktijk altijd nog met vaste budgetten werken, die ze moeten zien te verantwoorden met de
‘productiecijfers.’) Tegelijkertijd moet daarbij de kantekening worden gemaakt dat voor de
meest kwetsbare groep van cliënten, goede zorg alleen vanuit instellingsniveau geleverd kan
worden. Een kleinschalige instelling als Zeeuwse Gronden kan precies laten zien voor welk
budget aan hoeveel cliënten geïntegreerde zorg geleverd kan worden. De zorg wordt geleverd
vanuit de instelling aan de individuele cliënt. Het is een illusie te denken dat goede zorg alleen
geleverd kan worden vanuit het principe van de individuele zorgvraag. We lichten dit nog
verder toe.